Αν ετοιμάζεσαι να επισκεφθείς την Ιαπωνία, ετοιμάσου για έναν κόσμο διαφορετικό απ’ ό,τι έχεις συνηθίσει. Απόλυτη καθαριότητα, τεχνολογική καινοτομία και μια κουλτούρα βασισμένη στον σεβασμό, την τάξη και τη διακριτικότητα.
Η Ιαπωνία δεν είναι απλώς ένας προορισμός – είναι εμπειρία ζωής. Για να τη ζήσεις αυθεντικά, χρειάζεται να την προσεγγίσεις με σεβασμό και ανοιχτό μυαλό. Μπορεί να νιώσεις σαν «ψάρι έξω απ’ το νερό», αλλά πίστεψέ με, αξίζει κάθε στιγμή.
Όσο εντυπωσιακή κι αν είναι η χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου, άλλο τόσο απαιτεί από τον επισκέπτη να προσαρμοστεί στους δικούς της, αυστηρούς αλλά συναρπαστικούς κανόνες.
1. Δεν θα βρεις κάδους στους δρόμους
Αν και οι πόλεις είναι πεντακάθαρες, οι κάδοι απορριμμάτων σπανίζουν. Μετά από τρομοκρατικό χτύπημα το 1995, οι δημόσιοι κάδοι αφαιρέθηκαν για λόγους ασφαλείας. Έτσι, οι Ιάπωνες κουβαλούν τα σκουπίδια τους και τα πετούν στο σπίτι ή σε συγκεκριμένα σημεία. Έχε μαζί σου σακουλάκια για τα απορρίμματα – θα σου φανούν σωτήρια.
2. Το street food τρώγεται… στατικά
Μπορεί η Ιαπωνία να φημίζεται για τα υπαίθρια φαγητά της, αλλά το να τρως ή να καπνίζεις ενώ περπατάς, θεωρείται αγενές και απαγορεύεται. Οι περισσότεροι χώροι φαγητού διαθέτουν συγκεκριμένα σημεία για κατανάλωση. Το ίδιο ισχύει και για το κάπνισμα – υπάρχουν προκαθορισμένες ζώνες καπνιστών.
3. Η υπόκλιση είναι βασική γλώσσα επικοινωνίας
Η υπόκλιση δεν είναι τυπικότητα, είναι βασική έκφραση σεβασμού. Χρησιμοποιείται σε κάθε επαφή, από τον χαιρετισμό μέχρι την ευγνωμοσύνη ή τη συγγνώμη. Μην ξεχάσεις να την ανταποδώσεις – και μάλιστα βαθύτερα αν απευθύνεσαι σε άτομο μεγαλύτερης ηλικίας.
4. Απόλυτη ησυχία στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς
Το να μιλάς δυνατά σε τρένο ή λεωφορείο είναι από τα μεγαλύτερα faux pas. Η ησυχία είναι ιερή και η ευγένεια στους γύρω απαράβατος κανόνας. Και μην εκπλαγείς αν ο οδηγός Uber φορά κοστούμι και λευκά γάντια – είναι ο κανόνας, όχι η εξαίρεση.
5. Το φιλοδώρημα θεωρείται προσβολή
Σε αντίθεση με το δυτικό πρότυπο, στην Ιαπωνία το φιλοδώρημα δεν είναι ευγενική πράξη – είναι αγένεια. Αν αφήσεις πουρμπουάρ, πιθανόν να σου επιστραφεί με ευγενικό αλλά ξεκάθαρο τρόπο. Οι υπηρεσίες παρέχονται με αίσθημα τιμής και όχι για επιπλέον αμοιβή.
6. Σε κάποιους χώρους δεν μπαίνεις με παπούτσια
Σε παραδοσιακά καταλύματα (όπως ryokan), καφετέριες και ναούς, τα παπούτσια βγαίνουν στην είσοδο. Θα σου δοθούν παντοφλάκια για χρήση στον εσωτερικό χώρο. Είναι δείγμα σεβασμού στην καθαριότητα και στον πολιτισμό των Ιαπώνων.
7. Τουαλέτες από το μέλλον
Θα θυμάσαι για πάντα την πρώτη σου επαφή με τις ιαπωνικές τουαλέτες: θερμαινόμενο κάθισμα, αισθητήρες, πολλαπλές ρυθμίσεις πλυσίματος και πλήρης αυτοματοποίηση. Ακόμα και οι δημόσιες τουαλέτες είναι πεντακάθαρες και προηγμένες τεχνολογικά.
8. Οι ηλικιωμένοι εργάζονται ενεργά
Στην Ιαπωνία θα δεις ηλικιωμένους να εργάζονται, όχι από ανάγκη, αλλά από επιλογή. Πιστεύουν ότι η εργασία κρατά το πνεύμα τους ζωντανό και προσφέρει λόγο ύπαρξης και κοινωνικότητα.
9. Η αγγλική γλώσσα είναι… σπάνιο φαινόμενο
Μην περιμένεις ότι θα συνεννοηθείς στα αγγλικά. Ελάχιστοι μιλούν τη γλώσσα, γι’ αυτό προετοίμασε το Google Translate και το Google Lens – θα σου φανούν εξαιρετικά χρήσιμα για μεταφράσεις πινακίδων, μενού και συζητήσεων.
10. Τατουάζ; Όχι στα δημόσια λουτρά
Αν θες να επισκεφθείς τα παραδοσιακά onsen (ιαπωνικά λουτρά), έχε υπόψη σου πως τα τατουάζ είναι απαγορευτικά. Συνδέονται με τη Γιακούζα, γι’ αυτό χρειάζεται να τα καλύψεις με αυτοκόλλητα – εφόσον σου το επιτρέψουν.
11. Τα 7-eleven είναι η απόλυτη σωτηρία
Τα 24ωρα convenience stores όπως τα 7-Eleven, Lawson και Family Mart είναι must. Βρίσκεις τα πάντα – σνακς, γεύματα, γλυκά, είδη πρώτης ανάγκης. Τα σάντουιτς τους έχουν αποκτήσει φήμη, και αποτελούν στάση από μόνα τους για φαγητό.
12. Πώς καταλαβαίνεις πόσο “φυσικός” είναι ένας χυμός;
Ιδιαίτερο και χαρακτηριστικό: στην Ιαπωνία, η απεικόνιση φρούτων στις συσκευασίες χυμών υπόκειται σε αυστηρούς κανόνες. 100% φυσικός χυμός = φωτογραφία κομμένου φρούτου. Αν το φρούτο είναι ολόκληρο και ζωγραφισμένο, περιέχει λιγότερο χυμό. Κάτω από 5%; Η απεικόνιση είναι… σχεδόν καρτουνίστικη. Έτσι ξεχωρίζεις τι αγοράζεις.